Take a fresh look at your lifestyle.

Kỹ thuật mới nâng cao cơ hội sống cho trẻ mắc động kinh

0 46

Điện não đồ vỏ não (ECoG) để cắt bỏ ổ động kinh được đưa vào sử dụng để hỗ trợ trong phẫu thuật sẽ xác định chính xác ổ động kinh, bảo tồn tối đa vùng não chức năng mà vẫn bảo đảm hiệu quả của phẫu thuật.

Theo ThS.BS Lê Nam Thắng, Phó Trưởng khoa Thần Kinh, Bệnh viện Nhi Trung ương, động kinh là sự rối loạn từng cơn chức năng của hệ thần kinh trung ương do sự phóng điện đột ngột, quá mức của các tế bào thần kinh.

Có khoảng 0,05 đến 0,1 % dân số thế giới mắc bệnh này, trong đó, trẻ em chiếm 60%, nam mắc nhiều hơn nữ. Động kinh thường không xác định được nguyên nhân, gây ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống của bệnh nhân thậm chí là gây nguy cơ tử vong.

Động kinh kháng thuốc là khi dùng kết hợp 2 đến 3 loại thuốc chống động kinh hàng đầu với liều tối đa chịu đựng được mà vẫn không kiểm soát được cơn co giật. Chỉ định phẫu thuật được đặt ra trong các trường hợp động kinh kháng thuốc.

Theo các bác sĩ, trên thế giới, phẫu thuật động kinh được tiến hành từ lâu, chủ yếu dựa vào cắt vùng động kinh dựa trên điện não đồ (EEG) và cộng hưởng từ (MRI). Tuy nhiên, tổn thương trên cộng hưởng từ không chứng minh được rằng đó là nguyên nhân của động kinh. EEG da đầu hữu ích nhưng không đủ chính xác để khu trú được ổ động kinh. Điều này dễ dẫn đến bỏ sót ổ động kinh khi cắt bỏ, hoặc phạm vi cắt bỏ rộng dễ dẫn tới các thiếu sót chức năng thần kinh sau mổ.

Để có độ chính xác cao hơn để cắt bỏ ổ động kinh thì điện não đồ vỏ não (ECoG) được đưa vào sử dụng để hỗ trợ trong phẫu thuật nhằm xác định chính xác ổ động kinh, bảo tồn tối đa vùng não chức năng mà vẫn đảm bảo hiệu quả của phẫu thuật.

Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, phẫu thuật động kinh được tiến hành từ năm 2010. Đến năm 2017 với sự hỗ trợ chuyển giao kỹ thuật của bệnh viện Alabama (Hoa Kỳ), Bệnh viện Nhi Trung ương lần đầu tiên áp dụng ECoG trong các ca phẫu thuật động kinh và đã cải thiện được đáng kể tình trạng sức khỏe của bệnh nhi sau phẫu thuật. Hiện nay phẫu thuật động kinh nhất là phẫu thuật động kinh có hỗ trợ của ECoG vẫn là một lĩnh vực mới trong phẫu thuật thần kinh tại Việt Nam.

Các ca mổ động kinh áp dụng ECoG đòi hỏi sự tham gia của ba nhóm bác sĩ: nhóm bác sĩ ngoại khoa thần kinh phụ trách phẫu thuật cắt bỏ ổ động kinh, nhóm bác sĩ nội khoa thần kinh phụ trách việc cài đặt thiết bị đo ECoG và đọc bản ghi điện não trước và sau cắt ổ động kinh, nhóm bác sĩ gây mê phụ trách việc gây mê bệnh nhân và điều chỉnh nồng độ thuốc gây mê.

Các bác sĩ Bệnh viện Nhi Trung ương vừa điều trị thành công cho năm trẻ bị động kinh kháng thuốc bằng kỹ thuật mới này, giúp các em có cuộc sống bình thường. Trước đó, năm trẻ này đều mắc chứng động kinh, mỗi ngày xuất hiện 10-25 cơn co giật nhưng dùng thuốc không hiệu quả khiến gia đình hết sức lo lắng.

Trường hợp nhỏ tuổi nhất là bé trai V.N.M (12 tháng tuổi). Gia đình cho biết, sau sinh hai tháng, cháu khởi phát cơn giật đầu tiên. Đỉnh điểm có lúc bé xuất hiện đến 10 cơn giật trong ngày, trong cơn có run và co giật nửa cơ thể bên phải. Sau khoảng thời gian điều trị bằng thuốc chống động kinh mà tình trạng sức khỏe không cải thiện, bệnh nhi được các bác sĩ chỉ định phẫu thuật động kinh. Điện não đồ của bệnh nhi ghi nhận có sóng động kinh bền vững, khu trú vùng trán trái. Trên phim chụp MRI có tổn thương nhu mô não trước ở vùng trán trái, kích thước 2,3 x 5,6 cm.

Bệnh nhân lớn nhất trong số năm bệnh nhi là bé gái L.A.V (11 tuổi). Cháu bé khởi phát cơn giật đầu tiên lúc hai tuổi. Trước mổ có 5-25 cơn/ngày, cơn giật bắt đầu từ tay phải sau đó lan toàn thân, kéo dài ba phút, xảy ra chủ yếu về đêm. Bệnh nhi được chỉ định sử dụng thuốc, song tình trạng không thuyên giảm. Qua điện não đồ, các bác sĩ xác định bệnh nhi có sóng động kinh ở vùng đỉnh trái và vùng giảm chuyển hoá ở đỉnh trái, gần vùng vận động và ngôn ngữ.

Ba bệnh nhi còn lại có độ tuổi lần lượt là 30 tháng, 25 tháng, 10 tuổi. Cả năm bệnh nhi đều được chỉ định phẫu thuật động kinh sau khi không đáp ứng với thuốc điều trị động kinh. Sau phẫu thuật, 4/5 bệnh nhân kết quả ghi ECoG ngay sau mổ không thấy sóng động kinh, diễn biến lâm sàng của 4 bệnh nhân này sau mổ đều rất tốt, hết giật hoàn toàn (Engel độ IA).

“Trong số năm bệnh nhân có ba bệnh nhân mà ổ động kinh có vị trí nằm gần hoặc trong vùng vận động (hai bệnh nhân thùy đỉnh, một bệnh nhân thùy trán), tuy nhiên lâm sàng sau phẫu thuật không thấy có sự tổn thương thêm chức năng vận động của bệnh nhân so với trước mổ. Điều này cho thấy ý nghĩa của việc xác định rõ vùng chức năng nhờ ECoG trong phẫu thuật, giúp cho phẫu thuật viên tránh làm tổn thương vùng chức năng trong phẫu thuật”, BS Thắng nói.

Ưu điểm khi sử dụng ECoG trong mổ là vẽ bản đồ vùng kích thích sinh động kinh, vạch ra các vùng chức năng của vỏ não và dự đoán thành công của phẫu thuật. Vì những ưu điểm đó nên khoảng 80-84% các trung tâm phẫu thuật động kinh trên toàn thế giới thực hiện ECoG ở một số hoặc tất cả bệnh nhân của họ.

BS Lê Nam Thắng cho biết, ứng dụng kỹ thuật ECoG trong phẫu thuật động kinh thành công sẽ mở ra nhiều cơ hội cho các bệnh nhi mắc căn bệnh hiểm nghèo này, góp phần nâng cao cơ hội sống và phát triển tương lai cho các cháu như bạn bè cùng trang lứa.

Theo nhandan.com.vn

Để lại một trả lời

Địa chỉ email của bạn sẽ không được công bố.

error: Content is protected !!